65,861 migrantë arritën në Britaninë e Madhe nëpërmjet Kanalit Anglez vitin e kaluar. Sipas agjencisë kufitare të BE-së, Frontex, kjo përfaqëson një rënie krahasuar me vitin 2024, por kjo shifër arrin në vetëm tre përqind. Kjo duket edhe më e parëndësishme, duke pasur parasysh se numri i kalimeve kufitare në të gjithë Evropën ra me një shifër të konsiderueshme prej 26 përqind.
Deri rreth vitit 2018, njerëzit fshiheshin gjithnjë e më shumë në kamionë ose hipnin në trena, për të arritur në Ishujt Britanikë nëpërmjet Eurotunelit nga Franca. Teknologjia e përmirësuar e sigurisë dhe kontrollet e shtuara e kanë mbyllur pak a shumë këtë rrugë.
Që atëherë, kontrabandistët janë mbështetur gjithnjë e më shumë në transportimin e emigrantëve me gomone. Që nga viti 2021, kalimet kanë arritur në dhjetëra mijëra çdo vit. Studiuesit e migracionit theksojnë vazhdimisht se kur mbyllet një rrugë, thjesht krijohen të reja. Kjo është vërejtur tashmë dhjetëra herë në Mesdhe, për shembull, në Ishujt Balearik.
Plani i Johnson për Ruandën
Numri i madh i mbërritjeve ushtroi presion mbi qeverinë e atëhershme konservatore të kryeministrit Boris Johnson. Ai nisi të ashtuquajturin Plani i Ruandës: njerëzit që kishin mbërritur me gomone do të transportoheshin me aeroplan në vendin e Afrikës Lindore. Atje, ideja ishte që kërkesat e tyre për azil do të përpunoheshin dhe, nëse miratoheshin, do t’u lejohej të qëndronin.
Plani dështoi vazhdimisht në gjykatë për shkak të shqetësimeve në lidhje me ligjin e azilit. Më në fund, në verën e vitit 2024, Partia Laburiste fitoi zgjedhjet e përgjithshme britanike dhe Kryeministri Keir Starmer e la mënjanë planin e Ruandës, si një nga veprimet e tij të para në detyrë. Megjithatë, numri i madh i të mbërriturve mbeti i pandryshuar.
Gati dy vjet më vonë, Starmer është nën një presion të madh pikërisht për këtë arsye. Partia e tij Laburiste është dukshëm prapa në sondazhe, pas partisë populiste të krahut të djathtë Reform UK të Nigel Farage. Nëse ai do të qeverisë, Farage planifikon, ndër të tjera, të deportojë 600,000 emigrantë brenda katër viteve dhe të braktisë konventat e ndryshme ndërkombëtare për azilin.
Më shumë ashpërsi përmes Partisë Laburiste
Në përgjigje, Partia Laburiste gjithashtu miratoi një qëndrim më të ashpër. Në nëntorin e kaluar, qeveria britanike njoftoi politika të ndryshme më të rrepta për azilin. Në thelb, qëllimi është deportimi i emigrantëve më shpejt dhe në numër më të madh, duke kufizuar të drejtat e tyre dhe mbështetjen shtetërore. Deri më tani, kjo ka pasur pak ndikim në sondazhe.
Megjithatë, ka pasur disa lëvizje në Kanalin Anglez. Sipas Frontex, 6,630 mbërritje u regjistruan në tremujorin e parë të vitit 2026 – një rënie prej 41 përqind, krahasuar me vitin e kaluar. Kjo shifër është pothuajse saktësisht në përputhje me mesataren evropiane, pasi numrat e përgjithshëm kanë qenë në rënie të vazhdueshme që nga viti 2024.
Për të ruajtur ose edhe për të forcuar këtë trend, Mbretëria e Bashkuar vetëm javën e kaluar përfundoi një marrëveshje të re trevjeçare për mbrojtjen e kufijve me Francën. Parisi do të marrë ekuivalentin e gati 760 milionë eurove për të financuar patrullime shtesë, përgjatë bregdetit verior francez dhe njësi të reja policore. Marrëveshja gjithashtu parashikon rritjen e përdorimit të dronëve, helikopterëve dhe sistemeve të përmirësuara të mbikëqyrjes me kamera.
Pothuajse 30 anije në vend të vetëm dy.
Dhe çfarë po bëjnë kontrabandistët? Ata po punojnë në një rrugë të re, edhe nëse është dukshëm më e gjatë. Policia belge raportoi një rritje të konsiderueshme të nisjeve me varka të vogla në fillim të prillit të këtij viti. Aktualisht, ka raportime për pothuajse 30 nisje, krahasuar me një maksimum prej dy në vit, më parë. Pritet që numri i përpjekjeve të rritet edhe këtu, ndërsa moti përmirësohet.
Sipas Frontex, kontrabandistët në Belgjikë po përdorin të ashtuquajturat “anije taksi”: Ata nisen me një anije dhe një grup të vogël nga një vendndodhje e largët, udhëtojnë përgjatë bregdetit dhe marrin më shumë emigrantë në pikat e caktuara të takimit, përpara se të përpiqen të kalojnë kufirin. Kostoja për “klientët” është afërsisht 2,000 euro për person. Megjithatë, kjo nuk garanton një vend në një anije.
Ashtu si Hunët e lashtë
Në Belgjikë, e gjithë kjo ndikon në provincën e Flandrës Perëndimore. Ajo ka qasje në det, e cila shtrihet në bregdetin e Detit të Veriut. Duke folur për gazetën britanike The Times, Guvernatori Carl Decaluwé tha se kontrabandistët tani po lundrojnë me sa më shumë anije të jetë e mundur menjëherë për të rritur shanset e një kalimi të suksesshëm: “Mund ta krahasoni me Hunët e lashtë. Edhe ata zgjodhën një sulm masiv me mijëra në të njëjtën kohë. Pastaj është pothuajse e pamundur t’i ndalosh.” Ai kishte njoftuar një prani të shtuar të policisë për fundjavën e kaluar, e cila do të përqendrohej veçanërisht në zonat e largëta.
Sipas raportit, 94 anije të vogla që transportonin emigrantë kanë mbërritur në Mbretërinë e Bashkuar deri më tani këtë vit. 27 anije u nisën nga Belgjika, ku autoritetet ndaluan pesë anije. Në shifra absolute, kjo është ende shumë e menaxhueshme, pasi rruga kryesore vazhdon të kalojë nëpër Francë.
Por Belgjika është vigjilente. Një anëtar i Policisë Federale Belge i tha The Times: “Kontrabandistët përpiqen të gjejnë rrugën me rezistencën më të vogël”.
