Në ditën e parë të mandatit të tij, presidenti Donald Trump ka nisur një sërë ndryshimesh të mëdha politike që tashmë kanë shkaktuar reagime të shumta ndërkombëtare.
Pjesë e këtyre ndryshimeve janë urdhrat ekzekutivë që prekin politikat gjinore dhe diversitetin, si dhe vendosja e një tarife prej 10% për importet e mallrave të prodhuara në Kinë, e cila pritet të hyjë në fuqi më 1 shkurt.
Trump ka akuzuar Kinën për dërgimin e fentanilit në SHBA, duke theksuar se kjo është një nga arsyet që po vendos tarifat.
Ai gjithashtu kërcënoi me tarifa deri në 25% për Meksikën dhe Kanadanë, për shkak të lehtësisë që ato ofrojnë për emigrantët dhe drogat ilegale. Kryeministri kanadez Justin Trudeau ka deklaruar se Kanadaja është e gatshme të reagojë, por theksoi se do të përdoren mjete diplomatike për të shmangur sanksionet.
Ndërkohë, nga Kina vjen një përgjigje më e matur, me zyrtarët që kërkojnë një zgjidhje të përbashkët për tensionet tregtare, duke shprehur gatishmërinë për të zgjeruar importet nga SHBA.
BE është gjithashtu në listën e tarifave të Trump.
“Bashkimi Evropian është shumë, shumë keq me ne”, tha dje presidenti amerikan, duke nënvizuar se “kështu do të jetë edhe në tarifa. Është e vetmja rrugë drejt drejtësisë”.
Canada’s and Mexico’s leaders pledged to defend their countries’ interests amid uncertainty over potential US tariffs. President Trump said on Monday he was considering imposing 25% duties on imports from the two countries starting Feb. 1 https://t.co/0CVTdjUpNC pic.twitter.com/wPnerimMTH
— Reuters (@Reuters) January 22, 2025
Valdis Dombrovskis, Komisioneri i Komisionit përgjegjës për ekonominë, tha, duke iu përgjigjur deklaratave të Trump për tarifa, se “nëse ka nevojë për të mbrojtur interesat ekonomike të Evropës, ne jemi gati ta bëjmë”.
Ata ndryshojnë gjininë në pasaporta
Një nga lëvizjet e para të Trump në detyrë ishte nënshkrimi i një urdhri ekzekutiv për t’i dhënë fund programeve të qeverisë për Diversitetin, Barazinë, Përfshirjen dhe Aksesueshmërinë (DEIA) , të cilat ai i quan “radikale dhe të kota”.
Administrata Trump njoftoi se do t’i japë leje administrative stafit të këtyre programeve dhe do të mbyllë zyrat dhe nismat që lidhen me DEIA. Po ashtu, agjencitë janë udhëzuar të heqin faqet e internetit dhe llogaritë e mediave sociale që përmbajnë informacion rreth këtyre temave.
Trump signs executive order proclaiming there are ‘two genders’ pic.twitter.com/iWb8eDziNW
— Daily Mail Online (@MailOnline) January 21, 2025
Një tjetër veprim i rëndësishëm është heqja e faqes që ndihmonte njerëzit që aplikonin ose përditësonin një pasaportë amerikane t’i përgjigjeshin pyetjeve rreth gjinisë së tyre.
Faqja më parë i jepte mundësi aplikantëve të zgjidhnin “Mashkull (M), Femër (F) ose Identitet gjinor i papërcaktuar ose tjetër (X)” si tregues gjinor në pasaportën e tyre, por tani, URL ridrejtohet në një faqe informacioni të përgjithshëm rreth procesit të aplikimit për pasaportë.
Presidenti Trump deklaroi gjatë fjalimit të tij inaugurues se “ka vetëm dy gjini , mashkull dhe femër” dhe nënshkroi menjëherë urdhrin ekzekutiv.
Urdhri ekzekutiv thotë se gjinia nuk mund të ndryshohet.
“Duke filluar nga sot, do të jetë politika zyrtare e qeverisë së Shteteve të Bashkuara që të ketë vetëm dy gjini, mashkull dhe femër”, tha Trump gjatë fjalimit inaugurues.
All Government Employees in Diversity, Equity, Inclusion, and Accessibility (DEIA) Roles have been placed on Paid Administrative Leave, as the Trump Administration has ordered by Wednesday the closure/end of all DEI Initiatives, Offices, and Programs across the various… pic.twitter.com/XuRnNhsLoe
— OSINTdefender (@sentdefender) January 22, 2025
Përveç kësaj, Trump njoftoi një investim të madh në sektorin e inteligjencës artificiale.
OpenAI, SoftBank dhe Oracle do të bashkëpunojnë për krijimin e një infrastrukture të re AI me një vlerë prej 500 miliardë dollarësh, të quajtur Stargate.
Ky projekt është i njohur si “projekti më i madh i infrastrukturës së AI në histori”, dhe është planifikuar që të shpenzohen deri në gjysmë trilion dollarë në vitet e ardhshme.
Këto veprime dhe vendime të Trump shpalosin një axhendë të qartë konservatore dhe të ashpër në politikën e tij të brendshme dhe të jashtme, duke nxitur debate të mëdha në SHBA dhe jashtë saj.
